Κρήτη: Η Αθήνα ακυρώνει την τουρκική NAVTEX για το «Abeille Marengo» – Η απάντηση από τον σταθμό Ηρακλείου
Άκυρη και ανίσχυρη χαρακτηρίζει η Ελλάδα την τουρκική NAVTEX για τις έρευνες του γαλλικού «Abeille Marengo», που απέπλευσε από το Ηράκλειο για την ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης – Κύπρου. Με επίσημη αντι-NAVTEX, ο σταθμός Ηρακλείου απορρίπτει τις τουρκικές διεκδικήσεις, παραθέτοντας τις τρεις ελληνικές άδειες που έχουν εκδοθεί για τις εργασίες και επαναβεβαιώνοντας την αρμοδιότητά του στη συγκεκριμένη θαλάσσια περιοχή.
Η ελληνική απάντηση φέρει τον αριθμό 1441/26 και στρέφεται κατά της τουρκικής αναγγελίας FA76-1127/26, που εκδόθηκε από τον σταθμό της Αττάλειας.
Στο κείμενο επισημαίνεται ότι σημαντικό τμήμα των προγραμματισμένων ερευνών βρίσκεται, σύμφωνα με την ελληνική πλευρά, εντός της ελληνικής ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας, ενώ αποκλειστικά αρμόδιος για την έκδοση NAVTEX στην περιοχή είναι ο σταθμός Ηρακλείου.
Οι τρεις ελληνικές άδειες και η απάντηση στην Άγκυρα
Η αντι-NAVTEX εκδόθηκε με χρονική σήμανση 10 Νοεμβρίου 2026, στις 22:05 UTC, δηλαδή στις 00:05 της 11ης Νοεμβρίου, ώρα Ελλάδας.
Η Αθήνα επικαλείται συγκεκριμένες αποφάσεις αδειοδότησης των ερευνών:
- 31373/07.06.2024
- 9020/11.02.2026
- 65808/06.11.2026
Η τελευταία εκδόθηκε στις 6 Νοεμβρίου, πριν από τον απόπλου του γαλλικού ερευνητικού πλοίου.
Σύμφωνα με την ελληνική αναγγελία, η τουρκική NAVTEX προήλθε από μη εξουσιοδοτημένο σταθμό, ενώ οι δραστηριότητες για το Great Sea Interconnector (GSI) πραγματοποιούνται βάσει των αδειών των αρμόδιων ελληνικών Αρχών.
Η ελληνική πλευρά επικαλείται το διεθνές δίκαιο και τον νόμο 4001/2011, απορρίπτοντας την τουρκική θέση περί αρμοδιότητας στην περιοχή.
Παράλληλα, επιβεβαιώνει ότι η ελληνική NAVTEX HA15-1411/26 παραμένει σε ισχύ. Η αντι-NAVTEX περιλαμβάνει δύο σειρές των 11 γεωγραφικών σημείων, που προσδιορίζουν τις γραμμές των ερευνών ανατολικά της Κρήτης και στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η ακύρωση της ελληνικής αναγγελίας έχει προγραμματιστεί για τις 20 Μαρτίου 2027, στις 00:01 UTC.
«Μόνο Ελλάδα και Κύπρος έλαβαν αιτήματα αδειοδότησης»
Διπλωματικές πηγές του υπουργείου Εξωτερικών είχαν ξεκαθαρίσει από το βράδυ της Τρίτης (10/11) ότι η εταιρεία υπέβαλε αιτήματα για τις εργασίες αποκλειστικά στην Ελλάδα και την Κύπρο.
Κανένα αντίστοιχο αίτημα δεν υποβλήθηκε στις τουρκικές Αρχές, παρά το γεγονός ότι η Άγκυρα επικαλέστηκε τη συγκατάθεσή της.
Κατά τις ίδιες πηγές, η τουρκική NAVTEX εκδόθηκε αφού είχαν ήδη δημοσιοποιηθεί μέσω της ελληνικής αναγγελίας οι συντεταγμένες της διαδρομής του πλοίου.
Τη θέση αυτή επιβεβαιώνει και η ανακοίνωση της Great Sea Interconnector Α.Ε. και του ΑΔΜΗΕ, σύμφωνα με την οποία το γαλλικό πλοίο πραγματοποιεί τις δραστηριότητές του βάσει των NAVTEX που εξέδωσαν οι αρμόδιες Αρχές Ελλάδας και Κύπρου.
Τι υποστηρίζει η Τουρκία
Η τουρκική NAVTEX 1127/26, που εκδόθηκε από την Αττάλεια, παρουσιάζει τις έρευνες του «Abeille Marengo» ως δραστηριότητες που πραγματοποιούνται με τη συναίνεση της Άγκυρας.
Η Τουρκία υποστηρίζει ότι η περιοχή εμπίπτει στη δική της αρμοδιότητα και υφαλοκρηπίδα, επικαλούμενη τις θαλάσσιες διεκδικήσεις που είχε γνωστοποιήσει στον ΟΗΕ το 2020.
Η Αθήνα απορρίπτει τις συγκεκριμένες αξιώσεις, υπογραμμίζοντας ότι η τουρκική αναγγελία δεν συνοδεύεται από καμία άδεια που να έχει ζητηθεί από την εταιρεία.
Οι συντεταγμένες της τουρκικής NAVTEX εμφανίζουν, επίσης, σημαντικές ομοιότητες με εκείνες της ελληνικής αναγγελίας της 6ης Νοεμβρίου.
Παπασταύρου: Συγκατάθεση χωρίς να έχει ζητηθεί
Στο ζήτημα παρενέβη από τη Βουλή ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, απαντώντας στις ερωτήσεις της αντιπολίτευσης.
Ο υπουργός επισήμανε ότι η Τουρκία εμφανίστηκε να δίνει συγκατάθεση για τις έρευνες, παρότι η γαλλική εταιρεία δεν είχε απευθυνθεί στις τουρκικές Αρχές για αδειοδότηση.
Όπως εξήγησε, η πορεία του πλοίου ήταν ήδη γνωστή από την ελληνική NAVTEX, βάσει της οποίας πραγματοποιήθηκε και ο απόπλους του.
Επανέλαβε ότι οι μόνες αρμόδιες Αρχές στις οποίες υποβλήθηκαν αιτήματα ήταν εκείνες της Ελλάδας και της Κύπρου.
Οι αντιδράσεις της αντιπολίτευσης
Η τουρκική κίνηση προκάλεσε πολιτικές αντιδράσεις, με τα κόμματα της αντιπολίτευσης να ζητούν ενημέρωση για τις εξελίξεις.
Ο υπεύθυνος Εξωτερικών του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, Δημήτρης Μάντζος, ζήτησε την άμεση έκδοση ελληνικής αντι-NAVTEX, εκφράζοντας ανησυχία για τον κίνδυνο νέας έντασης.
Παράλληλα, συνέδεσε τις τουρκικές αξιώσεις με τους χάρτες που είχε καταθέσει η Άγκυρα στον ΟΗΕ το 2020, σε συνέχεια του τουρκολιβυκού μνημονίου του 2019, και ζήτησε διευκρινίσεις για τη γαλλική ρηματική διακοίνωση προς την Τουρκία.
Κριτική στην κυβέρνηση άσκησε και η Ελληνική Λύση, υποστηρίζοντας ότι η Τουρκία επιχειρεί να εμφανίσει τμήματα της ελληνικής και κυπριακής υφαλοκρηπίδας ως δικά της. Το κόμμα έκανε λόγο για παραβίαση των κανόνων του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού και του δικαίου της θάλασσας, ενώ επέκρινε τους κυβερνητικούς χειρισμούς και την απάντηση στην κριτική του Αλέξη Τσίπρα.
Από την πλευρά του ΚΚΕ, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος Νίκος Καραθανασόπουλος ζήτησε ενημέρωση της Βουλής για τον ισχυρισμό της Άγκυρας ότι οι έρευνες θα διεξαχθούν σε τουρκική υφαλοκρηπίδα και τουρκικά θαλάσσια ύδατα.
Απέπλευσε από το Ηράκλειο το «Abeille Marengo» – Τα επόμενα βήματα
Το γαλλικής σημαίας «Abeille Marengo» απέπλευσε από το λιμάνι του Ηρακλείου λίγο μετά τις 18:00 την Τρίτη 10 Νοεμβρίου, με κατεύθυνση προς τα διεθνή ύδατα νοτιοανατολικά της Καρπάθου.
Το πλοίο της Nexans, με αριθμούς αναγνώρισης MMSI 228505700 και IMO 9388613, έχει αναλάβει εργασίες για τη χαρτογράφηση του βυθού στη σχεδιαζόμενη διαδρομή του υποθαλάσσιου καλωδίου Κρήτης – Κύπρου.
Σύμφωνα με τον προγραμματισμό, θα προηγηθούν δοκιμές ελέγχου και βαθμονόμησης του εξοπλισμού, διάρκειας περίπου 24 ωρών, πριν από την έναρξη των ερευνών.
Οι εργασίες θα συνεχιστούν στη θαλάσσια περιοχή ανατολικά της Κρήτης και νότια της Κάσου, όπου είχαν διακοπεί το καλοκαίρι του 2024.
Το έργο Great Sea Interconnector έχει χαρακτηριστεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση ως Έργο Κοινού Ενδιαφέροντος.
Η ελληνική αντι-NAVTEX εκδόθηκε ενώ το ερευνητικό πλοίο είχε ήδη ξεκινήσει την αποστολή του, με την Αθήνα να επιμένει ότι οι εργασίες καλύπτονται από τις άδειες Ελλάδας και Κύπρου.
