Σημαντική επιδείνωση καταγράφεται στη χρήση κοκαΐνης στη χώρα, όπως προκύπτει από τα πιο πρόσφατα στοιχεία ανάλυσης αστικών λυμάτων, με τους επιστήμονες να προειδοποιούν για μια τάση που ενδέχεται να εξελιχθεί σε σοβαρή κρίση δημόσιας υγείας.
Τα δεδομένα αποτυπώνουν όχι μόνο αύξηση της κατανάλωσης, αλλά και αλλαγή στη συμπεριφορά των χρηστών, με τη χρήση να εμφανίζεται ολοένα και πιο διαδεδομένη.
Σύμφωνα με την έρευνα του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, η μέση ημερήσια συγκέντρωση του βασικού μεταβολίτη της ουσίας αυξήθηκε κατά 64,28% μέσα σε έναν χρόνο, επιβεβαιώνοντας τη ραγδαία εξάπλωση. Η ανίχνευση βασίζεται στη βενζοϋλεκγονίνη, έναν αξιόπιστο δείκτη που προκύπτει αποκλειστικά από την κατανάλωση κοκαΐνης και καταγράφεται στα λύματα.
Η εικόνα στην Αθήνα είναι ιδιαίτερα έντονη, με τα επίπεδα χρήσης να υπερβαίνουν σημαντικά εκείνα άλλων περιοχών. Όπως επισημαίνει ο καθηγητής Αναλυτικής Χημείας του ΕΚΠΑ Νίκος Θωμαϊδης, η κατανάλωση στην πρωτεύουσα φτάνει περίπου τα 1,2 γραμμάρια ανά 1.000 κατοίκους, τη στιγμή που σε άλλες πόλεις κυμαίνεται γύρω στα 0,5 γραμμάρια. Παράλληλα, παρατηρείται έντονη αύξηση τα Σαββατοκύριακα, σε συνδυασμό με κατανάλωση αλκοόλ, γεγονός που εντείνει τους κινδύνους.
Τα διαχρονικά στοιχεία δείχνουν σταθερά ανοδική πορεία: από 133,39 mg ανά ημέρα και 1.000 κατοίκους το 2023, σε 181,21 mg το 2024 (αύξηση 35,85%), ενώ το 2025 οι τιμές κινούνται μεταξύ 239 και 370 mg, επιβεβαιώνοντας την περαιτέρω κλιμάκωση του φαινομένου.
Στην περιφέρεια, η εικόνα διαφοροποιείται. Στο Ηράκλειο, καταγράφεται έντονη εποχική διακύμανση, με αύξηση της χρήσης κατά τους θερινούς μήνες, κάτι που συνδέεται με την τουριστική δραστηριότητα και τη νυχτερινή ζωή. Στη Λάρισα και την Πάτρα, η παρουσία της ουσίας είναι χαμηλότερη αλλά σταθερή, γεγονός που δείχνει ότι το φαινόμενο δεν περιορίζεται στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η χρήση κοκαΐνης παρουσιάζει αύξηση περίπου 22% το 2025, με την Ελλάδα να βρίσκεται σε ενδιάμεση θέση, αλλά με σαφή ανοδική τάση που προκαλεί προβληματισμό.
Την ίδια στιγμή, οι επιστήμονες καταγράφουν την εμφάνιση και άλλων ουσιών. Η κεταμίνη εντοπίζεται για πρώτη φορά στη χώρα, έστω και σε περιορισμένα επίπεδα, ενώ το MDMA παρουσιάζει αυξημένη χρήση, κυρίως τα Σαββατοκύριακα. Αντίθετα, ουσίες όπως η αμφεταμίνη και η μεθαμφεταμίνη εμφανίζουν χαμηλότερη και μη σταθερή παρουσία.
Η συνολική εικόνα που προκύπτει από τα δεδομένα των λυμάτων λειτουργεί ως σαφής ένδειξη των κοινωνικών τάσεων, με τους ειδικούς να τονίζουν την ανάγκη για άμεσες παρεμβάσεις σε επίπεδο πρόληψης, ενημέρωσης και ενίσχυσης των δομών απεξάρτησης. Οι εξελίξεις δείχνουν ότι η διάδοση της κοκαΐνης δεν αποτελεί πλέον περιθωριακό φαινόμενο, αλλά μια ευρύτερη πρόκληση για τη δημόσια υγεία και την κοινωνική συνοχή.
